Dərsin sonunda ümumi təəssüratı xatırlamaq, ən faydalı düzəlişi isə unutmaq asandır. Masaj təcrübəsi gündəliyi bu əlaqəni saxlaya bilər: nəyi sınadınız, müəllim nə gördü və növbəti dəfə nə yoxlanmalıdır? Məqsəd çox səhifə doldurmaq deyil. Qeyd növbəti cəhdi daha aydın bir məqsədlə etməyə kömək etməlidir.
Amrutham-ın 15 günlük masaj kursunu nəzərdən keçirirsinizsə, bu quruluşu qeydlərin aparılması haqqında sual hazırlamaq üçün istifadə edə bilərsiniz. Bu, təsdiqlənmiş kurs forması, klinik sənəd və ya peşə bacarığının müstəqil sübutu deyil. Hansı qeydin tələb olunduğunu, kim tərəfindən oxunduğunu və qiymətləndirməyə necə aid olduğunu təşkilatçı ilə dəqiqləşdirin.
Əvvəlcə rolunuzu düzgün adlandırın
Müşahidə etmək, kömək göstərmək və nəzarət altında sınamaq ayrı tədris fəaliyyətləridir. Yalnız nümayişi izləmisinizsə, “müşahidə” yazın. Məkanı hazırlamısınızsa və ya müəllimin tapşırığını dəstəkləmisinizsə, həmin işi qeyd edin. Özünüz bir hissəni sınamısınızsa, kimin nəzarət etdiyini və hansı hissəni görə bildiyini göstərin.
Bu dəqiqlik öyrəndiyinizin dəyərini azaltmır. Harada fərdi rəy aldığınızı, harada isə yalnız ilkin təsəvvür qazandığınızı ayırmağa kömək edir. Sonradan qeydiniz yalnız izlədiyiniz işi “özüm etdim” iddiasına çevirməməlidir. Təcrübəni dürüst təsvir etmək gələcəkdə də vacib bir peşə vərdişidir.
Fəaliyyətin qiymətləndirmə hissəsi olduğunu sizə aydın deyiblərsə, bunu ayrıca qeyd edin. Adi məşq avtomatik imtahan deyil. Meyarı, bildirilən nəticəni və təkrar tələb edən hissəni soruşun. Belə məlumat verilməyibsə, qiymətləndirmə statusunun hələ dəqiqləşdirilməli olduğunu yazın. Özünüz nəticə çıxarıb təsdiqlənmiş bacarıq kimi göstərməyin.
Cədvəldəki bir saat da həmişə bir saat fərdi praktika demək deyil. İzah, nümayiş, rol dəyişməsi və müzakirə həmin vaxtı bölə bilər. Sənədləşdirilmiş saatlar gələcək məqsədiniz üçün vacibdirsə, onların necə hesablandığını soruşun. Ümumi dərs vaxtını özbaşına praktik saat kimi adlandırmaq düzgün müqayisəyə mane olar.
Yeddi sadə sahə ilə qeydi qurun
Kontekst və rol: tarix, tədris fəaliyyəti və sizin iştirak növünüz. Məqsəd: sınamaq istədiyiniz məhdud bir bacarıq, məsələn, növbəti addımı aydın izah etmək. Müəllimin rəyi: onun gördüyü və dəyişməyinizi istədiyi konkret məqam. Mümkünsə, yalnız “yaxşı” və ya “səhv” yazmaq əvəzinə hərəkəti təsvir edin.
İştirakçının rəyi: işlədiyiniz insanın dediyi söz, onu diaqnoza çevirmədən. Növbəti addım: icazəli tədris şəraitində nəyi fərqli sınayacağınız. Yenidən yoxlama: növbəti cəhdi kim izləyəcək və nəyə diqqət etməsini istəyəcəksiniz? Açıq sual: hələ başa düşmədiyiniz məsələ. Beləliklə, qeyd sadəcə hadisənin xatirəsi deyil, növbəti söhbətin əsası olur.
Bəzən hər sahəyə bir cümlə kifayətdir. Gündəlik tez oxunub konkret fəaliyyətlə əlaqələndiriləndə daha faydalıdır. Hər qeydi uzun ümumi yazıya çevirmək müəllimin köməyi lazım olan əsas sualı gizlədə bilər. “Ünsiyyətimi yaxşılaşdırmalıyam” əvəzinə hansı cümləni, hansı anda və niyə dəyişmək istədiyinizi yazın.
Kursun öz forması varsa, ona əməl edin və əlavə şəxsi qeydin icazəli olub-olmadığını soruşun. Saxlanması və istifadəsi aydın olmayan paralel sənədlər yaratmayın. Bu nümunə quruluş tədrisi dəstəkləmək üçündür, sizin və digər iştirakçının üzərinə yeni, təsdiqlənməmiş sənədləşmə öhdəliyi qoymaq üçün deyil.
Ümumi niyyəti müşahidə olunan addıma çevirin
Uydurulmuş bir ünsiyyət məşqini düşünün. Tələbənin məqsədi fasilə istəməyin yolunu izah etməkdir. İlk qeyd belə ola bilər: “İşi dayandırmaq mümkün olduğunu tez dedim, amma tərəfdaşımın eşidib-anladığını yoxlamadım.” Bu cümlə bütöv bacarığa hökm vermədən görünən davranışı təsvir edir. Nəyin dəyişməli olduğunu müzakirə etmək mümkündür.
Müəllimin rəyi belə ola bilər: “İzahı mövqeyə keçməzdən əvvəl ver və siqnalın başa düşüldüyünü yoxla.” Tərəfdaş isə deyə bilər: “Danışmalı, yoxsa əlimi qaldırmalı olduğumu bilmirdim.” Növbəti addım konkretləşir: başqa nəzarətli məşqdə siqnalı əvvəlcədən razılaşdırmaq və anlaşmanı təsdiqləmək.
Sonrakı qeyddə tələbə nəyi dəyişdirdiyini və müəllimin həqiqətən nə müşahidə etdiyini yazır. İkinci cəhd izlənməyibsə, onu təsdiqlənmiş nəticə kimi göstərmir. Hələ tərəddüd varsa, bunu da qeyd edir. Beləliklə, ümumi inkişaf arzusu sınana, görünə və müzakirə oluna bilən hərəkətə çevrilir.
Bu nümunə uydurmadır. Amrutham-da baş vermiş hadisəni təsvir etmir və mərkəzin qaydasını müəyyənləşdirmir. Məqsəd qeyd məntiqini göstərməkdir. Eyni yanaşmanı müəllimin icazə verdiyi başqa tapşırığa uyğunlaşdıra bilərsiniz, amma özünüz yeni texnika və ya kurs tələbi yaratmamalısınız.
Məxfiliyi qoruyun və narahatlığı dərhal bildirin
Şəxsi gündəlik digər iştirakçının ətraflı sağlamlıq tarixçəsinə çevrilməməlidir. Tədris düzəlişini anlamaq üçün adətən onun tam adı, telefon nömrəsi, diaqnozu və şəxsi fotosu lazım deyil. Yalnız öyrənmə məqsədi üçün zəruri və müvafiq qaydalarla icazəli olan məlumatı qeyd edin. Lazımsız detal faydalılığı artırmır, məxfilik riskini artırır.
Qeydin harada saxlanacağını, kim tərəfindən oxuna biləcəyini, nə qədər müddət qalacağını və şəxsi cihazlara icazə verilib-verilmədiyini soruşun. Nümayişdə iştirak etməyə razılıq foto və səs yazısına razılıq deyil. Materialı qrup söhbətində paylaşmayın, hətta digər tələbələr üçün faydalı görünürsə belə. İstifadə icazəsi ayrıca aydın olmalıdır.
İştirakçı dayandırmağı istəyirsə, bu tələb qeydin tamamlanmasını gözləməməlidir. Gözlənilməz reaksiya, narahatlıq və ya təhlükəsizlik məsələsini verilən göstərişə uyğun dərhal məsul müəllimə bildirin. Həftəlik gündəlik baxışı həmin anda lazım olan ünsiyyəti əvəz etmir. Qeyd məlumatlandırmadan sonra gələ bilər, amma onu gecikdirməməlidir.
NCCIH-nin masaj haqqında məlumatı ümumi təhlükəsizlik konteksti verir. O, müəllim nəzarətini və fərdi tibbi qiymətləndirməni əvəz etmir. Tədris tapşırığı zamanı əlaməti özünüz izah etməyə, müalicə təklif etməyə və ya rolunuzu müəyyən edilmiş sərhəddən kənara genişləndirməyə çalışmayın.
Həftəlik baxışda təkrarlanan sualı tapın
Bir neçə günün qeydlərini oxuyub təkrarlanan düzəlişlərə baxın. Hansı mövzu yenidən ortaya çıxır? Hansı dəyişiklik müəllim tərəfindən ikinci dəfə görülüb? Hansı sual açıq qalıb? Sizə daha asan gələnlə həqiqətən yoxlanmış olanı ayırın. Özünəinam və qiymətləndirilmiş bacarıq eyni göstərici deyil.
Növbəti söhbət üçün bir neçə kiçik məqsəd seçin. Məsələn: “Örtülmə haqqında izahımın aydın olub-olmadığını yoxlamağınızı istəyirəm” və ya “Müəllimdən nə vaxt kömək istəməli olduğuma əmin deyiləm.” Belə suallar “hər şeyi yaxşı etmək istəyirəm” cümləsindən daha praktikdir. Müəllim də dəstəyin konkret harada lazım olduğunu görə bilər.
Gündəliyi kursdan kənar özünüzə əlavə iş təyin etmək və ya icazə verilməmiş fəaliyyəti başqalarının üzərində sınamaq üçün əsas saymayın. Növbəti addım uyğun tədris və nəzarət çərçivəsində qalmalıdır. Bacarıq qiymətləndirilməyibsə, yekunda bunu yazın; çox təkrarın qiymətləndirməyə bərabər olduğunu fərz etməyin.
Sonda irəliləyişi və boşluqları birlikdə göstərin
Yekunda üç şeyi ayırın: nəyi öyrənmisiniz, nəyi nəzarətlə sınamısınız və nə qiymətləndirilib. Açıq sualları və əlavə təhsil ehtiyacını ayrıca saxlayın. Bu xülasə gələcək kursu seçməyə və təcrübənizi düzgün təsvir etməyə kömək edə bilər, lakin öz-özlüyündə peşə fəaliyyəti hüququ yaratmır.
Amrutham-ın kurslar səhifəsindən qeydlər, rəy və bitirmə sənədi haqqında söhbətə başlaya bilərsiniz. Sertifikatın nəyi təsdiqlədiyini və işləmək istədiyiniz yerdə hansı tələbi ayrıca yoxlamalı olduğunuzu soruşun. Yaxşı gündəlik yalnız uğurları deyil, dayandığınız, sual verdiyiniz və düzəliş qəbul etdiyiniz məqamları da saxlayır. Bu dürüstlük növbəti öyrənmə addımınızı daha aydın edir.
